Cieszyn jest miastem niekompletnym, niemieszczącym się w granicach, podzielonym wyrokiem historii wzdłuż rzeki Olzy na dwie połówki: czeską i polską. Ta dwoistość jego natury i zarazem dwuznaczność pozostaje cechą charakterystyczną, znakiem firmowym. Cieszyn jest też jak moneta z orłem piastowskim na rewersie i widokiem Saskiej Kępy, pamiątki po synu Augusta III Sasa, na awersie. Jest syntezą wielu śladów, wielu wpływów, wielu głosów: polskich, czeskich, niemieckich i żydowskich.
W tej polifoniczności wyróżniają się dominanty architektoniczne, grubym głosem grubych murów odzywa się stary gotycki donżon na wzgórzu zamkowym, a na tle rysujących się horyzontalnie Beskidów śpiewa wysoko do nieba wieża protestanckiego Kościoła Jezusowego, którego strome dachy są często przystankiem dla wędrujących na południe bocianów. Cieszyn jest miastem, w którym rodzą się święci i w którym pije się sławne piwo Brackie, warzone wedle dawnych receptur w miejscowym arcyksiążęcym browarze.